Nowelizacja ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Dnia 25 lipca 2025 r. uchwalona została ustawa o zmianie ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych[1]. Nowelizacja modyfikuje m.in. zasady naliczania opłat stosunkowych w sprawach o prawa majątkowe oraz warunki zwolnienia od kosztów sądowych w przypadku spółek osobowych. Ustawa wejdzie w życie po upływie miesiąca od dnia ogłoszenia tj. 23 września 2025 r.

W ustawie o kosztach cywilnych przewiduje się zmiany w art. 13 i 103[2]. Zmieniony art. 13 ust. 2 przewiduje, że w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu lub zaskarżenia przekracza 20 000 zł, pobierana będzie opłata stosunkowa w wysokości 5% tej wartości, jednak nie więcej niż 100 000 zł. Oznacza to obniżenie górnej granicy opłaty w stosunku do dotychczasowej regulacji, w której maksymalny pułap wynosił 200 000 zł.

Zgodnie z nowym brzmieniem art. 103 ust. 2, spółka osobowa ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych będzie zobowiązana wykazać, że jej wspólnicy, odpowiadający za zobowiązania spółki, nie posiadają dostatecznych środków ani na zwiększenie majątku spółki, ani na udzielenie jej pożyczki. Jednocześnie uchylony został ust. 3 tego przepisu, wyłączający zastosowanie ust. 2 w przypadku, gdy jedynym wspólnikiem albo akcjonariuszem jest Skarb Państwa.

Zgodnie z art. 2 nowelizacji, do pism wniesionych oraz wniosków złożonych przed dniem wejścia w życie ustawy zastosowanie znajdą przepisy dotychczasowe. Oznacza to, że jeśli pismo (środek zaskarżenia) podlegające opłacie zostanie wniesione w toku sprawy już zawisłej przed sądem w momencie wejścia w życie nowelizacji, od takiego pisma będzie pobierana opłata w nowej, niższej wysokości.

r. pr. Paweł Kierski
Weronika Miara

[1] Ustawa z dnia 25 lipca 2025 r. o zmianie ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1157).

[2] Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 959 i 1237 oraz z 2025 r. poz. 769).